Jajka faszerowane z tuńczykiem

Jeśli ugotowaliśmy zbyt dużo jajek i teraz zastanawiamy się co z nimi zrobić, jest prosty sposób - jajka faszerowane pastą tuńczykowo-jajeczną. Świetnie się przydadzą na śniadanie w drugi dzień świąt lub na przystawkę przed świątecznym obiadem. A i w zwykły dzień, niekoniecznie świąteczny, też będą smakować na śniadanie czy weekendowy brunch. Jest szansa, że mamy w domu wszystkie potrzebne składniki i możemy szybciutko zrobić  jajka faszerowane. 

Sernik lwowski

Od kiedy zainteresowałam się kuchnią ukraińską, już kilka razy przymierzałam się do zrobienia sernika lwowskiego, zwłaszcza, że uwielbiam serniki. Ale jakoś cały czas nie wychodziło mi to i w efekcie minęły dwa lata od mojego poprzedniego dużego ukraińskiego gotowania. Ale w tym roku, korzystając z tego, iż ukraińska Wielkanoc przypada nieco później niż nasza polska wykorzystałam ten fakt na upieczenie sernika lwowskiego. I przyznam, że niewiele się on różni od mojego. Robi się go praktycznie jak ten, który znam jako wiedeński, tyle że w pierwotnej wersji, czyli z dodawaniem żółtek i białek osobno. Białka dodatkowo ubijamy na pianę. Nieco odzwyczaiłam się od tej metody, ale ... w końcu właśnie tak latami piekłam swój sernik, więc nie mogło być tu klapy i zaskoczenia smakiem. 

Mazurek - wersja bezglutenowa

Coraz częściej staję w sytuacji, że potrzebne są bezglutenowe wypieki. Początkowo wzbraniałam się przed nimi, ale z czasem nie miałam wyjścia. Tak więc spróbowałam w tym roku upiec mazurek bezglutenowy, wykorzystując do niego w nieco zmodyfikowanej wersji mój wypróbowany przepis na babeczki, mazurki, tarty itd. Obawiałam się nieco o jego smak i nadmierną kruchość, ale zupełnie niepotrzebnie. Wyszedł równie dobry spód mazurkowy, a co do przybrania, to niczym się nie różnił od tego, co robiłam z dziećmi w poprzednich latach. Sprawdziły się na nim i nutella, i masa krówkowa i wszelkie dodatki. 

Sernik wiedeński pieczony w kąpieli wodnej

Sernik wiedeński to król serników. Jego się nie da pobić. Jest idealny w smaku i bez żadnych wtrętów takich jak spód, które według mnie niszczą serniki. Kiedyś nawet zażartowałam, że właśnie ten spód w serniku krakowskim sprawił, że król Zygmunt III Waza, po tym jak go w dawnej stolicy uraczono takim sernikiem, czym prędzej przeniósł stolicę do Warszawy, gdzie jedzono prawdziwy sernik a nie oszczędnościowy. 😉  No tak, ale to oczywiście żarty i kwestia gustu. 
Od jakiegoś czasu piekę serniki w kąpieli wodnej i przyznam, że jest to świetna metoda. Aż dziwię się, że wcześniej nie zaczęłam tego robić. W końcu nadszedł czas wypróbować takie pieczenie w przypadku sernika wiedeńskiego. Wychodzi idealny pod każdym względem, bo do wszystkich swoich walorów z tradycyjnego pieczenia ma jeszcze i to, że jest prosty jak blat i nie zapada się ani troszkę. 

Babka piegus

Kiedyś najczęściej robiłam piegusa według przepisu znalezionego w książeczce z przepisami czytelniczek i czytelników pisma Poradnik domowy, wydawanego przez wydawnictwo Prószyński i spółka. Z czasem jednak zmieniłam go na przepis na samych białkach, dzięki czemu mogłam je zużywać po różnych wypiekach.  Jednak co jakiś czas odświeżam znajomość ze starymi przepisami. Ale jak to bywa z przepisami ze starych książek, trzeba było go ciutek zmodyfikować głównie w kwestii ilości cukru, ale jestem do tego przyzwyczajona. 😉 Babka wyszła świetna. Idealna na okres świąteczny, kiedy to babki królują na naszych stołach. Ot dla odmiany od drożdżowej babki, która zawsze musi się pojawić i w zasadzie nie ma specjalnie konkurencji.   

Babka marmurkowa

Mam słabość i wielki sentyment do takich ciast, bo obok zebry, babki łaciate, jak wtedy się mawiało, były pierwszymi fikuśnymi ciastami jakie robiłam, gdy stawiałam pierwsze kroki w kuchni. Poza tym były to ciasta które robiłam samodzielnie, a nie z pudełka. Te z pudełka też nie były złe, ale nie ma to jak samemu się zrobi ciasto, które wszystkim smakuje. Stąd też jeszcze jeden przepis na babkę marmurkową, który znalazłam w swoich notatkach. Babka jest bardzo smaczna i nadaje się na każdą okazję, w tym na święta wielkanocne. Jest chrupiąca na wierzchu, a lekko wilgotna w środku, co jest - moim zdaniem - wielkim jej plusem, bo nie przepadam za suchymi babkami piaskowymi. Babkę robi się błyskawicznie - nie wymaga nawet miksera. I niestety jeszcze szybciej zjada. 😉 Oprócz kakao, warto dodać do niej odrobinę rozpuszczonej czekolady dla głębi smaku. 

Babka marmurkowa z kawą

Zwykle babkę marmurkową robiłam z samym kakao, a tym razem - w ramach różnych eksperymentów z kawą i dla odmiany - dodałam jej nieco do ciemnego ciasta. Kombinacja kawy i czekolady nie może zawieść. Jest smaczna i niezbyt słodka, co jest jest dużą zaletą. No i łatwa w wykonaniu. Idealna bez okazji, ot tak na przekąskę i na zbliżającą się Wielkanoc. Można ją wykończyć dekorując mniej lub bardziej hojnie polewą typu ganache lub tylko posypując cukrem pudrem. W każdej wersji się sprawdzi i zniknie szybko z talerza. 😉

Żurek owsiany, czyli łemkowska kisełycia

Od wielu lat, w Wielką Sobotę na obiad jemy żurek robiony na najprawdziwszym zakwasie, podawany z kartoflami i z białą kiełbasą. Kiełbasa zazwyczaj jest pieczona lub duszona, więc nie znajduje się w żurku. W tym roku było tak samo, choć nieco inaczej. Był żurek, ale nie na zakwasie żytnim, tylko owsiany, zwany kisełycią, keselicą kisyłycią lub kysielnicą. I był wybitnie smaczny. Był idealnie kwaśny i nie był zbyt gęsty. O ile żurek z żytniego zakwasu nie zachwycał dzieci, o tyle ten smakował nawet im. Kwas był tak dobry, że w zasadzie można było go pić prosto z butelki. 

Kisełycia (kisyłycia, keselica lub kysielnica) to specjalność kuchni łemkowskiej. Wiele przepisów z tego rejonu przypomina kuchnię wschodnią - np. ukraińską, a także i słowacką, rosyjską, a nawet węgierską. Stąd też znajdziemy tu holubcy (czyli gołąbki nadziewane kaszą gryczaną z dodatkiem kartofli i warzyw), haluszki (czyli kluski z surowych ziemniaków) dyruny podawane z gulaszem lub śmietaną, bałamuty (pyzy nadziewane bryndzą) czy też gulasz. Łemkowie, zwani też Rusinami lub Rusnakami, z racji zamieszkiwania na terenach Bieszczad, Beskidu Wschodniego i Beskidu Niskiego, żyli skromnie. Ich ziemie, potocznie zwane Łemkowszczyzną ((Лемковина – Łemkowyna), nie były żyzne, co wpłynęło na to jak się odżywiali. Zajmowali się uprawą ziem dostępnych na górskich zboczach i wypasem swoich stad. Ich kuchnia oparta jest przede wszystkim na tym co znaleźli w lasach, a więc grzybach i owocach leśnych, a także na owocach sezonowych, ziołach oraz kaszach, kartoflach, nabiale. Mięso nie gościło często na stołach Łemków, a jeśli już to była to przede wszystkim baranina/jagnięcina lub wołowina. W 1947 roku, z powodów politycznych, Łemków wysiedlono w ramach akcji Wisła, częściowo na Ziemie Zachodnie Polski, a częściowo do Ukrainy. W dużej mierze zniszczyło to wschodniosłowiańską grupę etniczną, stanowiącą integralną część narodu rusińskiego/karpatoruskiego. Dzisiaj można znaleźć tylko ślady Łemków w Czertyżnem (Чертіжне) czy Bielicznej (Білична), którą włączono do wsi Izby. Można tam zobaczyć stare krzyże i kapliczki przydroże, stary cmentarz łemkowski, a nawet zabytkową cerkiew św. Michała Archanioła. Od pewnego czasu łemkowska kultura przeżywa swoisty renesans. Pojawiły się artykuły i książki o Łemkowszczyźnie, przepisy kulinarne, restauracje, w których można skosztować łemkowskich potraw. Łemkowska kultura jest ocalana od zapomnienia. 

Wielkopiątkowe bułeczki hot cross buns

To tradycyjne wielkopiątkowe bułeczki serwowane w krajach anglosaskich. Choć wiele razy sobie obiecywałam je zrobić, to nigdy jakoś nie miałam okazji aż do dzisiaj. Są smaczne, lekko korzenne i pełne  rodzynek i suszonych żurawin. Tradycja wypiekania bułeczek ze znakiem krzyża sięga VI w - wtedy to w Grecji zaczęto wypiekać takie właśnie ciastka. Bułeczki te mają oznaczać koniec postu. Oczywiście ich poszczególne części mają swoje znaczenie - krzyż, ma kojarzyć się z ukrzyżowanie Jezusa, a przyprawy z jego późniejszym balsamowaniem. Dawniej jadało się je tylko w okresie Wielkanocy, od Wielkiego Piątku począwszy. Dzisiaj już zatarła się ta tradycja i bułeczki można kupić niemal na zawołanie. Przyznam, że w tej kwestii pozostaję tradycjonalistką. Uważam, że wszystko ma swoje miejsce. Może i to oznaka starzenia się, a może po prostu mojego zasadniczego podejścia do życia, ale nie znoszę, gdy stacje radiowe włączają kolędy i piosenki świąteczne zaraz po Halloween. Lubię odczekać na Święto Dziękczynienia, które zaczyna okres świąteczny. Pamiętam, jak w pierwszym roku po przyjeździe do USA poszłam zupełnie nieświadoma tego co dzieje się w w sklepach w Black Friday, do jakiegoś sklepu. Oprócz tłumów ludzi wyszukujących okazji i przecen, w oczy rzucał się nastrój świąteczny - choinki, ozdoby choinkowe, Mikołaje, z którymi można było zrobić sobie zdjęcia, łakocie. Było cudnie świątecznie. Dzisiaj wiele osób nie chce odczekać na właściwy moment. Cały rok można kupić rogale marcińskie, tak samo z bułeczkami hot cross bun - żyjemy w czasach niecierpliwości, a przy okazji pozbawiamy się magii świąt, wyczekiwania na te specjalne chwile, na te specjalne potrawy.

Odbiegłam od bułeczek - a dzięki nim, choć jest ascetyczny Wielki Piątek, zrobiło się świątecznie. I choć są to w sumie zwykłe bułeczki, to dodatek przypraw i bakalii, namalowany na nich krzyż, i lukier pomarańczowy sprawiają, że oto mamy pyszny lunch. Tak pyszny, że w 1592 r. królowa Elżbieta I zabroniła sprzedawania takich bułeczek poza okresem świąt Bożego Narodzenia, na Wielki Piątek i na pogrzeby. A więc ta niecierpliowść i robienie świątecznych rzeczy w okresie poza świętami nie jest tylko charakterystyczna dla obecnych ludzi. Istniała już w czasach elżbietańskich. 

Ciasto ma bułeczki można przygotować w przededniu pieczenia i zostawić gotowe bułeczki do wyrastania przez noc. Przyspiesza to zdecydowanie ich produkcję, zwłaszcza, jeśli chcemy je podać w okolicach lunchu, a nie mamy ochoty na wstawanie bardzo wcześnie. 

Chlebek wielkanocny

Z Wielkanocą zawsze jest tak, że mam po niej niedosyt. Jednak Święta Bożego Narodzenia, przechodzące w Nowy Rok sprawiają, że człowiek ma kiedy nacieszyć się wszystkim co na nie naszykował. A Wielkanoc jest krótsza, o tej w Stanach nie wspomnę. I wychodzi na to, że całe to szykowanie jest tak na dobrą sprawę wyłącznie na jeden dzień Świąt. I dlatego babka zawsze jeszcze przynajmniej raz musiała zagościć na naszym stole. Tym razem zaś nie zdążyłam spróbować chlebka niemieckiego Osterfladen, na którego trop wpadłam dość przypadkowo. Bardziej przypomina on babkę niż chlebek, ale czy to ma znaczenie. Najważniejsze jest to, że jest smaczny - z kakao czy kawą lub herbatą, szczególnie taki świeżutki, jeszcze ciepły.

Biała kiełbasa pieczona w kapuście kiszonej

Co prawda nie jest to może najbardziej wiosenne danie, ale... Biała kiełbasa, to nieodzowny atrybut świąt wielkanocnych, więc pasuje. Wiosenne porządki w lodówce sprawiły, że znalazł się w niej wsunięty nieco zbyt głęboko słoik z kapustą kiszoną. W sumie kapusta, też kojarzy mi się z wiosną, bo we wcale nie tak znowu dawnych czasach, kiedy warzywa i owoce jadało się sezonowo, kapusta była jedynym warzywem jakie jeszcze zwykle było nadal dostępne wiosną. I tak powstało danie z lekką nutką francuską, gdyż przypomina ono nieco choucroute, które poznałam w Paryżu. Jest równie proste do zrobienia, a przy tym bardzo smaczne. 

Sos tatarski

Choć sos tatarski kojarzy się z Wielkanocą i nie może go zabraknąć na wielkanocnym stole, to jednak jest on świetnym dodatkiem nie tylko od święta. Prosty w wykonaniu, dobrze się przechowujący przez kilka dni jest doskonałym dodatkiem do mięs i wędlin, a także jajek. A gdy zrobi się nam go ciut za dużo, możemy wykorzystać go zamiast majonezy np. do pasty rybnej czy jajecznej. 

Boczek pieczony

Coraz częściej widzi się jak na stoły powracają potrawy proste, niewyszukane i znane nam sprzed lat, ale za to smaczne i pozbawione całej masy dodatków, niekoniecznie pożądanych. Nikogo już nie dziwi, że na targach i festynach w Polsce, a także i w restauracjach, nawet tych bardziej luksusowych, można dostać pajdy chleba ze smalcem, dodatkowo wzbogacone w sezonie ogórkami małosolnymi. 
Z dzieciństwa pamiętam, że na naszym stole wielkanocnym pojawiał się pyszny boczek pieczony. Był prostym, ale jakże smakowitym dodatkiem. Boczek był doprawiony czosnkiem, majerankiem i solą. Pieczenie sprawiało, że nadmiar tłuszczu wytapiał się z niego, zaś do jedzenia pozostawała część mocno mięsna, przemieszana z warstwą tłuszczyków. W dobie zdrowej żywności, taki dodatek może się wydać co najmniej niestosowny, ale... w końcu nie chodzi o objadanie się tłustym boczkiem na co dzień.  Kiedy zrobiłam taki boczek, do jego jedzenia była cała masa chętnych. 

Sos wiosenny

Choć jest to sos, który idealnie pasuje do jajek na twardo czy też do wędlin i mięs podawanych na wielkanocne śniadanie, to nie znaczy to wcale, że nie można go użyć i przy innej okazji. Jest tak dobry, że można go wyjadać łyżeczką z miski. A i pasta jajeczna zrobiona z jego dodatkiem nabierze nowego charakteru. Przygotowanie jest proste i szybkie, tak więc można go zrobić w ostatniej chwili, choć ja wolę przygotować go z małym wyprzedzeniem, gdyż wtedy wszystkie smaki się przegryzą, a sos nabierze pełni smaku. 

Tort makowy III - z kremem kawowym

Naszła nas ochota na tort makowy. Ot, tak nagle. Zupełnie jakby wszystkim przypomniało się, że kiedyś robiłam tort makowy i na Wielkanoc. W ramach eksperymentu postanowiłam przełożyć go z kremem jak do rolady, zrobionym z bitej śmietany i mocnego ekstraktu kawy. Próba udana, choć tort niemal całkowicie zmienił swój smak. Nie czuć w nim kawy tak mocno jak w tradycyjnej wersji tortu makowego, który robię zawsze na święta Bożego Narodzenia.

Pieczona biała kiełbasa

Niemal zawsze na naszym stole wielkanocnym pojawia się duszona biała kiełbasa. Tym jednak razem, dla odmiany upiekłam ją z dodatkiem marynaty musztardowo- miodowej. No i oczywiście dużej ilości cebulki. Doskonała kombimacja - smakowita, soczysta. Podana ze smażonymi kartoflami jest przepysznym daniem nie tylko wielkanocnym, ale po prostu daniem obiadowym. 

Muffinkowe koszyczki wielkanocne

Tym razem przepis Oli, która - w przeciwieństwie do mnie - bardzo lubi babeczki. Ja jakoś nigdy nie umiałam się do nich przekonać, zwłaszcza, że często odstraszają mnie one swym przybraniem z kolorowych i strasznie słodkich mas. Ola podpatrzyła sposób dekorowania babeczek w książce Betty Crocker The big book of cupcakes, ale już wykonanie zmieniła, bazując na sprawdzonym przepisie na same babeczki, a także na gęstym lukrze zrobionego naszym sposobem. 

Babka gołąbkowa

To chyba najoryginalniejsza potrawa jaką serwowałam na tegoroczne święta. Babka gołąbkowa - codzienna potrawa w świątecznej odsłonie. W rodzinie lubiącej gołąbki, spotkała się od razu z aprobatą. Smakiem nie różni się od gołąbków - masę przygotowuje się dokładnie tak samo. Co prawda do mojej masy nie daję cebuli i pieczarek, ale w wersji świątecznej zmieniłam nieco masę pod wpływem oryginalnego przepisu. 

Sałatka jajeczno-pieczarkowa

Ta sałatka kojarzy mi się z jedną z wizyt w Aninie - zostałam poczęstowana bardzo podobną sałatką, w której duszone pieczarki doskonale współgarły z pozostałymi składnikami - przede wszystkim jajkiem i majonezem. Również i w Internecie widywałam tu i tam podobne przepisy. Wersja z gotowanymi pieczarkami zupełnie mi nie leży - w gotowaniu tracą smak i stają się swoistym wypełniaczem sałatki, nie wnosząc w nią smaku. Dlatego uważam, iż duszenie pieczarek jest dużo lepszą/smaczniejszą metodą na ich przygotowanie. Sałatka, by nabrać wyrazistości potrzebuje również i szczypiorku lub odrobiny cebulki. No i ser - według mnie najlepszy jest któryś z ostrych serów - cheddar lub Dubliner. Ale są miłośnicy serów łagodnych czy wręcz słodkawych. No cóż - tu juz każdy musi rozstrzygnąć wedłe swpoich upodobań.

Sernik wiedeński

Taki sernik zawsze pojawiał się w naszym domu na Wielkanoc. To była specjalność mamy, która tak na dobrą sprawę nie piekła innych ciast. Ser był przepuszczany przez maszynkę trzy razy. Masa serowa przygotowywana w makutrze i ukradkiem podjadana paluchem maczanym w masie. Białka ubijane trzepaczką przez tatę, bo tylko on miał wytrwałość i siłę w rękach, by piana była naprawdę sztywna. No i bakalie, olejek waniliowy. Ten rytuał powtarzał się co roku i co roku sernika było za mało. A potem czekało się na kolejną Wielkanoc i na kolejny najlepszy sernik. Być może dlatego, że moim ulubionym sernikiem zawsze był ten wiedeński, do dzisiaj nie jem spodów w serniku - zostawiam je zawsze na talerzyku, czasem ku zdziwieniu/zgorszeniu innych. A ja ich po prostu nie lubię. Sernik musi być sernikowy od góry do dołu - 100% sernika w serniku. 😉
Ten przepis jest nieco inny - głównie dlatego, że nie ubija się piany. Ale dzięki temu sernik praktycznie się nie zapada po upieczeniu. No i ma polewę, której nigdy nie miał nasz domowy sernik. Trzeba więc sernik chronić przed wszędobylskimi paluszkami miłośników czekolady.